مشکلات ویژه یادگیری مرکز شاهرود  

اختلالات یادگیری غیر کلامی

اغلب مهارت های کلامی از طریق زبان، که اساسش برقراری ارتباط است سنجیده وتعریف می شود . با وجود این معلوم شده است که بیش از 65% کل ارتباطات در اصل به طریقه غیر کلامی منتقل می شود . همگی ما با " ارتباط غیر کلامی " آشنائی داریم.

•       همگی ما از نقش مهمی که زبان در یادگیری انسان ایفا می کند آگاهی داریم . در جامعه ی کنونی اغلب ، توانایی افراد با مهارت های کلامی شان سنجیده می شود . شخصی که با فصاحت صحبت کرده و از دامنه ی لغات گسترده تری برخوردار باشد نسبت به شخصی که دائما دچار اشتباهات دستور زبان گردیده و لغات محدودی را به کار می برد ، بیشتر و به نحو تحسین برانگیزی مورد توجه واقع می شود

دانش آموزی که دچار مشکلات ذاتی در زمینه های خواندن ، تلفظ و یا مطرح نمودن خود در کلاس باشد در اغلب 

موقعیتهای کلاسی مشخص می شود . و همچنین دانش آموزی که از توانایی خواندن بسیار خوبی برخوردار است نمره ی عالی در تلفظ گرفته و با فصاحت خود را مطرح کرده و معمولا معلم را وادار می نماید تا مشکلات یادگیری وی را نادیده بگیرد و اغلب این روشی است که سندرم ناتواناییهای آموزش غیر کلامی دانش آموزان را در سطوح ابتدایی تر مشخص می نماید .

•       ناتواناییهای آموزش غیر کلامی اغلب در گروه های بزرگ بچه های مدرسه ای توسط معلمین و سایر مربیان نادیده گرفته شده و تشخیص داده نمی شود . در مجموع اطلاعات کافی در زمینه دلایل نهفته مشکلاتی که این دانش آموزان در مدرسه مواجه می شوند وجود ندارد .

•       به اغلب این بچه ها برچسب " مشکل رفتاری " و یا " پریشانی روحی " زده می شود که دلیل آن رفتار نامتناسب و غیر قابل قبول دائمی آنهاست اما بیماری ناتوانی یادگیری غیر کلامی ریشه عصبی دارد تا عاطفی .

•       اسکن مغز افرادی که  دارند اغلب این مطلب را تایید می کند که این افراد نابهنجاری خفیفی در نیمکره سمت راست مغزشان دارند .

•       در تمامی نتایج عصب شناختی ، خرابی ماده سفید ( میلین که فیبر درازی در ستون فقرات است ) که به نیمکره سمت راست مغز مرتبط می شود ، و در یکپارچگی اهمیت دارد گزارش شده است .

بنابراین شواهد و نظریات اخیر نشان می دهد که آسیب های اولیه ( بیماری ، ناتوانی ، یا اختلال ) نیمکره راست مغز یا پراکنده شدن بیماری ماده سفید که بر عملکرد نیمکره سمت چپ مغز تاثیر می گذارد ، از عوامل موثر سندرم   ناتوانی یادگیری غیر کلامی می باشند

•       نیمکره راست مغز جسم سفید بیشتری از نیمکره چپ مغز دارد .نقص جسم سفید در راست کاملا قابل مشاهده است.

•       نیمکره راست  بایادگیری مطالب جدید و نیمکره چپ با رویدادهای روزمره ، وظایف تکراری و کاربردهای سریع دانسته ها درگیر است .

•       به همین جهت کودکان  ناتوانی یادگیری غیر کلامی در فهم و یادگیری مطالب جدید ، پردازش و یکپارچه سازی انواع متفاوت اطلاعات دچارمشکل است(مولنار ،۲۰۰۲).

اختلالات یادگیری غیر کلامی تضعیف کننده تر از اختلالات کلامی است

•       هارناد ورورک، ۱۹۹۴ نشان دادند:
کودکانNLD در خرده آزمونهای سازماندهی ادراک بینایی؛لمسی یا عملکرد لامسه ای به شدت ضعیف عمل کرده اند.
تست گروود پگبورد
آزمون ویسکانسین

... حرکتی: این بچه ها در کل سابقه ی سازگاری ضعیف سایکو موتوری دارند

.از اولین نگرانی های والدین دست و پا چلفتی بودن این بچه ها ست. ممکن است تفاوت قابل محافظه ای بین نیمه ی سمت چپ بدن به چشم بخورد. از حرکات تعادلی اجتناب می ورزد. بعدها ، در مدرسه احتمالا مشکلات نارسا نویسی و اختلالات توانائیهای تشخیص لامسه مانند آگنوزیای انگشتان، از خود بروز می دهد.

فقدان کنترل حرکتی می تواند در عدم پذیرش اجتماعی نمایان شود،به طوری که چنین بچه ای دائما در هنگام راه رفتن با دیگران برخورد کرده و معترض می شود و در کل از موقعیت فضائی که بدنش اشغال می نماید نا آگاه است. علاوه بر طرد شدن اجتماعی ، نا توانایی حرکتی وی (مرتبط با درک تصویری غلط)سبب افزوده شدن خطر صدمات شخصی می گردد.

•       در مهارتهای ساده ی ورزشی اوان کودکی نمی توانند تسلط پیدا کنند . به هنگام ضربه زدن به توپ فوتبال ، هنگامیکه تمرکز بر روی توپ فوتبال است تا بر روی حفظ تعادل ، متعاقبا تعادل خود را از دست داده ( فراموش کرده ) و می لغزد .به هنگامیکه برای پرتاب توپ بسکتبال پرش می کند ، زمان فرود سخت بودن زمین را زیر پاهایش احساس نمی کند . برایش مشکل است تا هنگام پرش تعادل در دو نیمه ی بدنش را حفظ کند .

•       مسخره کردن چنین بچه هایی حتی اگر با قصد خیرخواهانه از طرف مربیان و معلمین تربیت بدنی انجام شود اثرات فاجعه آمیزی بر رویشان می گذارد . مهارت های درست فیزیکی نیز به صورت نهفته است . نوپایی که دچار ناتوانی یادگیری غیر کلامی   است در خوردن غذا با قاشق و یا چنگال به دلیل فقدان مهارت در انگشتان پافشاری می کند . یادگیری بستن بند کفشش می تواند سال ها بطول انجامد و مجبور است تا سنین نوجوانی یا کوچکتر به منظور بهبود اوضاع زیاده از حد صحبت کند .

•       بریدن با قیچی و یا صحیح نگاه داشتن مداد می تواند از جمله کار های یاس آور باشد .

دست خط بچه هایی که مبتلا به  مشکل یادگیری غیر کلامی هستند ممکن است آراسته  باشد اما این عمل کند و دشوار انجام می شود . تجربه ی روزانه او در ارتباط با مهارتهای فیزیکی شبیه شخص بالغی است که هنگام اصابت کردن با چیزی و یا تحت  شلی ماهیچه ها قرار گرفته است و دچار مشکل زیادی برای کنترل دست خط خود گردیده است .

•      

 سازماندهی دیداری– تصویری

•       مشکلات درک تصویری و روابط تصویری ، شناخت ،سازماندهی ، و ترکیب اطلاعات دیداری – تصویری ، تشخیص و شناخت جزییات و ارتباطات بصری  جهت یابی بصری – تصویری

•        شامل مشکلات جهت یابی (راست و چپ ) ، حافظه ی بصری ، مطابقت داده های دیداری با فرآیند های فیزیکی ( یکپارچگی بصری – فیزیکی ) ، شکل گیری ثبات دیداری ، برداشتی گشتالتی و شکل گیری تصور ، ریشه در نقصان های اساسی ادراک بصری و تصور بصری دارد .

•       چنین بچه ای تصورات دیداری اش شکل نگرفته ، بنابراین نمی تواند اشکالی را که قبلا دیده است مجددا مجسم نماید ، روی جزییات چیزی که می بیند تمرکز نموده و معمولا در تشخیص کل تصویر ناتوان است .

•       سردرگمی دیداری – تصویری علت اصلی بسیاری از رفتارهای غیر معمولی بوده و از علائم ناتواناییهای یادگیری غیر کلامی  کودکان می باشد .

 این بچه ها به منظور حفظ ثبات وضعیتشان در اتاق به هنگام صحبت کردن های** طولانی سعی می کنند به یک بزرگتر تکیه کنند . وی نیاز دارد تا تمامی حوادث اطرافش را بر چسب کلامی بزند ( هر چند که ناخودآگاه است ) تا موقعیت های روزمره را که افراد دیگر بدون هیچ زحمت و به طور غریزی شناخته و ادراک می نماید به حافظه سپرده در درکش نمایند .

•       بی احتیاطی های متعدد اجتماعی که بچه هایی که  ناتوانی یادگیری غیر کلامی دارند مرتکب می شوند تصویری است از عدم توانایی آنها در شناخت و یا روند علائم ادراکی در برقراری ارتباطات نقصانی که در سازمان بندی نمودن بصری- تصویری که قبلا ذکر شد وجود دارد سبب می شود تا وی در تشخیص چهره ها ، تفسیر حرکات ، تشخیص علائم ، قیافه ها و ژست ها و خواندن حالت های چهره ها ناتوان باشند .

•       بچه ای که نمی تواند چنین علائم غیر کلامی را بخواند اغلب بی نزاکت بی ادب ، خشن ، کم عقل ، بی توجه نسبت به سایرین ، خودخواه و یا گستاخ به نظر می رسد . در حالیکه در اصل هیچ یک از موارد بالا مورد وی صدق نمی کند . این بچه همانند راننده ای که نسبت به رنگ نابیناست و تقریبا نمی تواند در برابر چراغها ی راهنمایی واکنش نشان دهد ، می ماند . وی شخصی است که تمامی منابع قابل دسترس را به منظور تلاش برای درک جهانی که برای وی نشانه های غلط و اطلاعات غیر واقعی فراهم می آورد بکار می برد .

فضایی

•       چگونگی رفتن به مکان های مختلف را به یاد نمی آورند.در جهت یابی مکانی مشکل دارند. اغلب ، مسیر خود را گم می کنند

•       در درک روابط فضایی مشکل دارند.

•       درشناخت زمان دچار مشکل هستند. ساعت را تشخیص نمی دهند.

•       در درک مفاهیم ریاضی دارای مشکل است.

•       در جهت یابی راست و چپ وزیرو رو  دچارمشکل می شود .

•       ادراک فضایی ضعیفی دارد.

•       هماهنگی های چشم – دست ضعیفی دارد .

•       در تجسم و حافظه بینایی مشکل دارد.

•       در تن آگاهی مشکل دارد.

•       ادراک شکل ضعیف است.

•       ...

•       اجتماعی

•       حالت های هیجانی دیگران را به سختی تشخیص می دهند .

•       از نظر گفتاری خوب ارتباط برقرار میکنند.

•       به نظر باهوش است ولی رفتار مناسب سن نیست.

•       بازی کردن با دیگران برایشان سخت است.

•       به مراقبت کننده می چسبد.

•       در رابطه با غریبه ها حیلی راحت و خودمانی برخورد می کند.

•       زود عصبانی میشوند.

•       صحبت یکنواخت دارد.

•       در ارتباطات غیر کلامی و فهم هیجانات طرف مقابل دچار مشکل است.

•        نشانه های رفتاری غیر کلامی را به طور مؤثر تشخیص نمی دهند .

•       هنگام صحبت از حرکات بدنی زیاد استفاده نمی کند.

•       شوخی را درک نمی کند.

•       رابطه با بزرگ سالان خوب ولی با همسالان خوب نیست.

•       به نظر می رسد که تفاوت های جزئی اجتماعی را درک نمی کنند .

•       به نظر می رسد که هیچ گونه آگاهی تأثیرهای اجتماعی کنش های خود ندارند .

•       انزوای اجتماعی روزافزون (برای کودکان بزرگ تر ) دارند

.

•       _ریاضی

•       ^{مفاهیم اساسی ریاضی را در دشوار می یابند و درک مفاهیم بنیادی در ریاضی را ندارند.}

^{•       در نوشتن اعداد در یک ستون و زیر هم ، با مشکل مواجه می شوند .}

^{•       در حل محاسبات چند مرحله ای ، گیج می شوند .}

^{•       در ریاضی ، بسیاری از پاسخ های آنها نادرست می باشد .}

•       _{در درک نماد اعداد مشکل دارند.}

•      

 نوشتن :

•       دست خط ضعیفی دارند ، به ویژه در مواردی که با محدودیت زمانی مواجه هستند.

•       نوشتن بر کاغذ بی خط را دشوار یافته و نامنظم می نویسند .

•       کلمات متناسب با سن خود را نادرست هجی می کنند .

•       مهار حرکتی ظریف آنان ، ضعیف می باشد .

•       رو نوشت برداری از تخته سیاه را دشوار می یابند .

•       نوشتن آنها بسیار کند می باشد .

•       مداد را نادرست به دست می گیرند .

•       حروف را ناهماهنگ و ناهموار می نویسند .

•       حاشیه سمت چپ را رعایت نمی کنند (حاشیه به طور قابل ملاحظه ای کم و زیاد می شود )

.

رفتار

•       به ریاضی علاقه ای ندارد و از آن دوری می ورزند .

•       به هنر علاقه ای ندارد و از آن دوری می ورزند .

•       از انجام تکالیف نوشتاری و تکلیف منزل خودداری می کنند .

•       از همسالان خود کناره گیری می کنند .

•       در فعالیت های ورزشی شرکت نمی کنند .

•       از آنجا که محدوده فرآیند غیر کلامی مغز وی ، واکنش های خود کار مورد نیاز را ارائه نمی نماید ، وی تنها به حافظه تجربیات گذشته خود تکیه می کند . تجربیاتی که هر کدامشان برچسب کلامی خورده اند و در موقعیت های آینده برای وی راهنما خواهند بود . البته این عمل کمتر موثر و قابل اطمینان می باشد تا توانایی درک حسی و تفسیر علائم اجتماعی دیگران ( به سبب گستردگی و تفاوت طبیعت انسان )

•       یکی دیگر از ویژگی افراد با اختلال یادگیری غیر کلامی این است که صحبت کردن انفرادی و طولانی برایشان دست و پا گیر است . مکالمه های معمولی ( بگیر و ببر ) به نظر می رسد که آنها را فراری می دهد . معلمین از بچه ای که دائما صحبت می کند شکایت دارند و والدین رای می دهند که : " هنگامی که فرزندشان ساکت است به نظر می رسد که هیچ چیز نمی داند ."

•       در رابطه با ارزیابی و درمان این کودکان می توان از آزمونهائی چون آزمون هوش و کسلر ، آزمون پیشرفت ریاضی کی مت ، توجه ، وایلند ، آموزیا ، فراستیگ و نظیر آنها استفاده نمود .

•       در کنار راهکارهای درمانی و آموزشی معمول نظیر مفاهیم ، یکپارچگی حسی حرکتی ، تقویت مهارتهای حرکتی ظریف و درشت و نیز افزایش تعادل ، میتوان از موسیقی درمانی ، بازدرمانی ، سایکودراما ، و رفتاردرمانی استفاده کرد . یکی از همکارهای بسیار مهم آموزش مهارتهای روزمره زندگی و مهارتهای اجتماعی به این کودکان است .

•     

  Laterality

Still important to assess when planning neurosurgery - to determine cerebral dominance (e.g. which hemisphere is responsible for speech)

Annett Handedness Questionnaire (1970) is most popular.

Please indicate which hand you habitually use for each of the following:

(R, L or E)

1. Writing                                                                7. At top of broom
2. Throwing a ball                                 8. At top of shovel
3. Holding a raquet                              9. To deal cards                
4. Striking a match                               10. To hammer a nail
5. Cut with scissors                              11. To hold a toothbrush
6. Threading a needle                        12. To unscrew a lid

Many different ways to “score” the Q:

Consistent Right = R, or R+E, Consistent Left = L or L+ E, Mixed = Any combination of R + L (e.g R, L + E)